Дивертикулит – бұл тоқ ішектің сілемей қабатын зақымдайтын ауру. Ауру ішектің қабырғасында шағын қалта тәрізді томпайған тұстар - дивертикулдардың қалыптасуымен сипатталады, олар ас қорыту жолдарының кез келген бөлімінде пайда болуы мүмкін, бірақ, тоқ ішектің соңғы бөлігінде (тік ішекте) жиі кездеседі.
Дивертикулиттің аса кең таралған түрлері
Дивертикулез. Дивертикулезі бар адамдардың тоқ ішегінде қалта тәрізді томпайған тұстар қалыптасады. Негізінен, ауру симптомсыз өтеді және науқастардың көпшілігі өздерінің ауырғандығын білмеуі мүмкін.
Дивертикулит. Ауру қалталардың жұқпалануы және қабынуы кезінде дамиды. Дивертикулиттің симптомдарына іштегі жіті ауырсыну, қызба, жүрек айнуы, іш қатуы немесе іш өтуі жатады. Сирек болатын симптомдарына құсу және жиілеген, ауырсынған несеп жүруі жатады. Ауырсыну көбінесе, іштің төменгі сол жақ бөлігінде шоғырланады. Дивертикулиттің асқынуына ішектің түйнелісі және прерфорациясы жатады.
Дивертикулярлық қан кетуі. Дивертикулярлық қан кетуі дивертикулярлық қалташаның қасындағы қантамырының зақымдануында пайда болады. Нәжіс жүргенде қан болуы мүмкін. Егер өзіңізде ректальдық (тік ішектік) қан кетуіне күмәніңіз болса, шұғыл түрде дәрігерге көріну қажет.
Бұл аурудың пайда болуына кім және неліктен бейім?
Дивертикулит әйелдерде де, ерлерде де кездеседі, көбінесе 40 жастан асқанда. Ауру тағам талшықтарын жеткіліксіз тұтынғанда туындайды. Талшықты аз тұтынғанда іш қатуы орын алады. Іш қатуы ішектің қабырғасында қысымның артуына ықпал етеді. Бұл қысым дивертикулярлық қалташаның қалыптасуына апаруы мүмкін.
Дәрігер дивертикулитті қалай анықтайды?
Дәрігер ауруды анықтау үшін іш аумағын ауырсыну болуына зерттейді, ішектің жұмысы, емдәм және қабылдайтын дәрілік препараттар туралы сұрастырады. Дивертикулитті анықтау үшін дәрігер кейбір тексеріс түрлерін тағайындауы мүмкін.
Барий қолданылуымен клизма. Бұл зерттеу үшін рентгенконтрастылық сұйықтықпен (сұйықтық тік ішекке енгізіледі) клизма жасалады.
Сигмоидоскопия. Бұл тексеруді өткізу үшін науқастың тік ішегіне жіңішке, икемді, қуыс, ұшында жарық көзі бар түтік енгізіледі. Түтік аса кішкентай бейнекамерамен қосылған, ол арқылы дәрігер тік ішекті және тоқ ішектің соңғы бөлімдері көрінеді.
Колоноскопия. Зерттеудің алдында науқасқа дәрілік препарат беріледі, ол науқастың босаңсып, жеңіл ұйқыға кетуіне мүмкіндік береді. Одан кейін тік ішекке жіңішке икемді, бейнекамераға қосылған түтік енгізіледі. Бұл дәрігерге тоқ ішектің өне бойын зерттеуге мүмкіндік береді. Колоноскопия жағымсыз, бірақ, ауырсынбайтын ем-шара.
Компьютерлік томография. Бұл тексеру рентгендік көрнекі етудің түрлерінің бірі, ол дәрігерге ас қорыту жолдарының томпайған (қалташалар), жұқпаланған немесе қабынған тұстарын көруге мүмкіндік береді.
Кейде дивертикулит басқа ауруды тексеру кезінде немесе колоректалдық қатерлі ісікке және ас қорыту жолдарының басқа мәселелерін анықтауға скрининг кезінде кездейсоқ табылады.
Дивертикулит қалай емделеді?
Дивертикулит кезінде жұқпалану және қабыну қалталарының алдын алу үшін дәрігер науқасқа тағамға талшығы бар өнімдерді көбірек тұтынуды, сұйықтықты көп ішуді, және ұдайы спортпен шұғылдануды ұсынады.
Аурудың жеңіл өтуінде дәрігер антибиотиктерді тағайындайды. Сондай-ақ, болашақтағы мәселелердің алдын алу үшін дәрігер науқасқа тағамға талшығы бар өнімдерді көбірек тұтынуды, сұйықтықты көп ішуді, және ұдайы спортпен шұғылдануды ұсынады.
Дивертикулиттің ауыр өтуінде немесе дивертикулярлық қан кетуі орын алғанда тоқ ішектің зақымданған бөлігін және қалташаларын алып тастау үшін оперативтік араласу қажет болуы мүмкін.
Аурудың алдын алу шаралары бар ма?
Дивертикулиттің алдын алу үшін талшығы мол емдәм ұстану қажет. Рационға жеміс-жидекті, тұтас дәнді өнімдерді енгізіп, талшықтың көлемін арттыруға болады. Сонымен қатар, міндетті түрде сұйықтықты көп ішу және ұдайы спортпен шұғылдану қажет.
Дәрігерге қойылатын сұрақтар
Дивертикулиттің ушығуының алдын алу үшін өмір салтын қалай өзгерту қажет?
Дивертикулит тоқ ішектің қатерлі ісігінің немесе басқа аурудың симптомы ма?
Дивертикулиттің болуы колоректалдық қатерлі ісіктің даму қаупін арттырады ма?
Дивертикулитті емдеу үшін дәрілер бар ма?
Дивертикулитті оперативтік емдеу қажет пе? Басқа нұсқалары бар ма?
Diverticulitis occurs when small, bulging sacs or pouches that form on the inner wall of the intestine (diverticula) become inflamed or infected. Most often, these pouches are in the large intestine (colon).
Causes
The formation of pouches or sacs on the intestinal lining is called diverticulosis. It is found in more than half of Americans over age 60. However, no one knows exactly what causes the pouches to form.
Eating a low-fiber diet mostly made up of processed foods may be a cause. Constipation and hard stools are more likely when you do not eat enough fiber. Straining to pass stools increases the pressure in the colon or intestines, which may lead to the formation of these pouches.
Diverticulitis is caused by small pieces of stool (feces) that become trapped in these pouches, causing infection or inflammation.
Symptoms
People with diverticulosis often have no symptoms, but they may have bloating and cramping in the lower part of the belly. Rarely, they may notice blood in their stool or on toilet paper.
Symptoms of diverticulitis are more severe and often start suddenly, but they may become worse over a few days. They include:
Tenderness, usually in the left lower side of the abdomen
Bloating or gas
Fever and chills
Nausea and vomiting
Not feeling hungry and not eating
Exams and Tests
Your health care provider will examine you. You may need blood tests to see if you have an infection.
Other tests that help diagnose diverticulitis may include:
CT scan
Ultrasound of the abdomen
X-rays of the abdomen
Treatment
The treatment of diverticulitis depends on how serious symptom are. Some people may need to be in the hospital, but most of the time the problem can be treated at home.
To help with the pain, your doctor may suggest that you:
Rest in bed and use a heating pad on your belly.
Take pain medicines (ask your doctor which ones you should use).
Drink only fluids for a day or two, and then slowly begin drinking thicker liquids and then eating foods.
The doctor may treat you with antibiotics.
After you are better, your doctor will suggest that you add more fiber to your diet. Eating more fiber can help prevent future attacks. If you have bloating or gas, reduce the amount of fiber you eat for a few days.
Once these pouches have formed, you will have them for life. Diverticulitis can return, but some health care providers think a high-fiber diet may lessen your chances of a recurrence.
Outlook (Prognosis)
Most often, this is a mild condition that responds well to treatment. Some people will have more than one attack of diverticulitis. Surgery may be needed in some cases. Many times, doctors will recommend that you have a colonoscopy after diverticulitis has healed.
Possible Complications
More serious problems that may develop are:
Abnormal connections that form between parts of the colon or between the colon and another part of the body (fistula)
Дивертикулит – это заболевание, поражающее слизистую оболочку толстого кишечника. Дивертикулит характеризуется формированием в стенке кишечника небольших мешотчатых выбуханий, называемых дивертикулами, которые могут возникнуть в любом отделе пищеварительного тракта, но чаще они встречаются в терминальном (дальнем) отделе толстого кишечника (прямая кишка).
Наиболее распространенные типы дивертикулита
Дивертикулез. У лиц с дивертикулезом в толстом кишечнике формируются выбухания в виде мешочков. В основном заболевание протекает бессимптомно и большинство пациентов даже не знают о том, что они больны.
Дивертикулит. Заболевание развивается при инфицировании и воспалении мешочков. К симптомам дивертикулита относятся острая боль в животе, лихорадка, тошнота, запор или понос. К менее распространенным симптомам относятся рвота и учащенное, болезненное мочеиспускание. Боль чаще всего локализуется в левой нижней части живота. К осложнениям дивертикулита относятся непроходимость и перфорация кишечника.
Дивертикулярное кровотечение. Дивертикулярное кровотечение возникает при повреждении кровеносного сосуда, располагающегося рядом с дивертикулярным мешочком. Вы можете обнаружить кровь при дефекации. Если вы подозреваете у себя ректальное кровотечение, необходимо немедленно обратиться к врачу.
Дивертикулит встречается как мужчин, так и у женщин, чаще в возрасте старше 40 лет. Заболевание может быть вызвано недостаточным употреблением в пищу клетчатки. При ограничении клетчатки у вас может возникнуть запор. Запор способствует повышению давления в стенках кишечника. Это давление может привести к формированию дивертикулярных мешочков.
Для диагностики заболевания врач исследует область живота на наличие болезненности, расспросит вас о работе вашего кишечника, диете и лекарственных препаратах, которые вы принимаете. Также врач может назначить некоторые виды обследования для диагностики дивертикулита.
Клизма с применением бария. Для этого исследования вам будет сделана клизма (введение жидкости в прямую кишку) с рентгенконтрастной жидкостью.
Сигмоидоскопия. Для проведения этого обследования в прямую кишку пациента вводится тонкая, гибкая, полая трубка с источником света на конце. Трубка соединена с крошечной видеокамерой, которая позволяет врачу увидеть прямую кишку и терминальные отделы толстого кишечника.
Колоноскопия. Перед началом исследования вам будет дан лекарственный препарат, который позволит вам расслабиться и погрузиться в легкий сон. Затем в прямую кишку будет введена тонкая гибкая трубка, подключенная к видеокамере. Это позволит врачу исследовать толстый кишечник на всем протяжении. Колоноскопия является неприятной, но, как правило, безболезненной процедурой.
Компьютерная томография. Это обследование является одним из видов рентгенологической визуализации, позволяющей врачу увидеть инфицированные или воспаленные участки выбухания (мешочки) в пищеварительном тракте.
Иногда дивертикулит обнаруживается случайно, при проведении обследований по поводу другого заболевания или при скрининге на наличие колоректального рака и других проблем с пищеварительным трактом.
При дивертикулите для предотвращения инфицирования и воспаления мешочков врач может рекомендовать вам употреблять в пищу больше продуктов, содержащих клетчатку, пить много жидкости и регулярно заниматься спортом.
При легком течении заболевания врач может назначить антибиотики. Также для предотвращения проблем в будущем он может рекомендовать вам употреблять в пищу больше продуктов, содержащих клетчатку, пить много жидкости и регулярно заниматься спортом.
При тяжелом течении дивертикулита или при наличии дивертикулярного кровотечения вам может потребоваться проведение оперативного вмешательства по удалению мешочков и пораженной части толстой кишки.
Диета с высоким содержанием клетчатки является лучшим способом предотвращения дивертикулита. Вы можете увеличить количество клетчатки, включив в рацион больше фруктов, овощей и цельнозерновых продуктов. Кроме того, обязательно пить много жидкости и регулярно заниматься спортом.